Ngày 12/10 theo giờ Bắc Kinh, phóng viên chuyên theo dõi Warriors Danny Emerman đã viết bài phân tích tình trạng hiện tại của Porzingis. Emerman cho biết phía Warriors nói rằng họ không rõ Porzingis hiện đang ở đâu, cụ thể gặp vấn đề sức khỏe gì, và cũng không thể xác định khi nào anh có thể trở lại thi đấu. Tổng giám đốc Mike Dunleavy trước đó đã thông báo Porzingis sẽ vắng mặt vô thời hạn, sau đó anh không cùng đội sang Hawaii trong chuyến đi tuần trước và vắng mặt cho đến nay.
Tình huống này không hề xa lạ với Warriors. Sau khi có được Porzingis vào hạn chót chuyển nhượng mùa trước, đội bóng đã từng trải qua đúng bài toán ấy; Celtics và Hawks khi sở hữu anh năm xưa cũng gặp phải khó khăn tương tự.
Những năm gần đây, thông tin rõ ràng nhất mà các đội có được về sức khỏe của Porzingis là việc anh được chẩn đoán mắc hội chứng nhịp tim nhanh tư thế đứng (POTS) sau khi mùa giải 2024-25 kết thúc. Nhưng căn bệnh mãn tính này mang lại nhiều câu hỏi hơn là câu trả lời. Đây là căn bệnh không thể chữa dứt điểm, diễn biến khó lường và có thể đột ngột bùng phát triệu chứng nghiêm trọng. Lão tướng này từng cho biết anh và bác sĩ điều trị đã tìm ra cách kiểm soát bệnh: tăng lượng muối nạp vào, đồng thời xây dựng kế hoạch hồi phục thận trọng hơn.
Khi Warriors ký với Porzingis vào mùa hè năm nay, tất cả các đội đều biết kết quả chẩn đoán này của anh. Hai bên ký một hợp đồng linh hoạt 2 năm trị giá 40 triệu USD, trong đó mùa 2027-28 chỉ được đảm bảo 3 triệu USD, và hợp đồng này có thể được đem ra trao đổi ngay sau khi ký.
Warriors bày tỏ sự ủng hộ đối với Porzingis, và điều đó là hoàn toàn hợp lẽ. Dù anh đang phải chịu đựng bệnh tật thế nào thì cũng chẳng hề dễ dàng, sự cảm thông là điều nên có.
Nhưng tình trạng sức khỏe của anh cũng liên quan trực tiếp đến triển vọng thi đấu hiện tại lẫn tương lai của Warriors.
Không có lý do gì để cho rằng Warriors đang che giấu thông tin, cũng chẳng có thuyết âm mưu ác ý nào đủ sức thuyết phục. Nhiều nguồn tin cho biết khi Porzingis đến trung tâm tập luyện của đội trước trại huấn luyện, thể trạng của anh từng khiến đội bóng lạc quan. Thế nhưng ngay sau đó, vấn đề sức khỏe bí ẩn này lại ập đến.
Dunleavy cho biết ông được biết về vấn đề sức khỏe hiện tại của Porzingis vào ngày 27/9, và trung phong này đã vắng mặt hai tuần. Anh đã bỏ lỡ sáu buổi tập chung của trại huấn luyện cùng bốn trận đấu tiền mùa giải.
Lần gần nhất Porzingis trả lời phỏng vấn báo chí là ngày 15/4, sau trận Warriors đánh bại Clippers đầy kịch tính ở vòng play-in; trong trận đó anh thi đấu 28 phút và ghi 20 điểm. Anh không tham gia buổi phỏng vấn tổng kết sau khi mùa giải kết thúc, suốt mùa hè cũng không hề xuất hiện, càng làm gia tăng sự bất định.
"Rõ ràng chúng tôi rất mong KP có thể ở đây tham gia chuẩn bị, nhưng anh ấy phải ưu tiên chăm sóc sức khỏe của bản thân. Chúng tôi sẽ tiếp tục ủng hộ anh ấy, và đội bóng cũng sẽ tiếp tục tiến lên." Kerr nói vào ngày 8/10.
Phân tích hợp đồng
Trong hai mùa giải vừa qua (tính cả playoffs), chấn thương và bệnh tật khiến Porzingis chỉ ra sân 87 trong tổng số 177 trận. Kể từ mùa 2020-21, anh chỉ có một mùa giải ra sân từ 65 trận trở lên.
Chính vì nỗi lo về khả năng ra sân, khi Warriors gia hạn với anh 2 năm 40 triệu USD vào mùa hè này, dư luận đã rất bất ngờ trước mức giá đó.
Nhưng bản hợp đồng này phức tạp hơn nhiều so với vẻ bề ngoài.
Tổng số tiền được đảm bảo của hợp đồng chỉ là 24 triệu USD. Anh cũng đồng ý để hợp đồng có giai đoạn không đảm bảo, giúp Warriors có thêm khoảng một tuần linh hoạt để theo đuổi cầu thủ tự do, dù cuối cùng không chiêu mộ thành công ai. Việc giữ một hợp đồng có giá trị trung bình trong bảng lương cũng có giá trị, bởi loại hợp đồng này dễ dùng để cân bằng lương trong các thương vụ trao đổi hơn.
Bản thân thị trường trung phong cũng rất khó xoay xở: nhu cầu lớn mà người chất lượng thì ít. Nurkic ký hợp đồng 2 năm với số tiền đảm bảo 22 triệu USD; Randle nhận 14 triệu từ Hawks; Robert Williams cũng chịu nhiều chấn thương, mức lương khởi điểm 14 triệu.
Xét riêng về thực lực, Porzingis rõ ràng mạnh hơn mấy người kể trên, tất nhiên với điều kiện anh giữ được sức khỏe.
Tuy nhiên, đội hình Warriors có tuổi đời khá cao, có ý kiến cho rằng Warriors lẽ ra nên ưu tiên chọn những cầu thủ khỏe mạnh để gánh mùa giải thường. Dù sao trong ba mùa giải gần nhất, đội bóng đều không lọt vào top 6 miền Tây.
Nếu Porzingis không kịp trở lại ở trận khai màn, Warriors sẽ bước vào mùa giải mới với khoảng 90 triệu USD tiền lương thuộc về những cầu thủ không thể ra sân, khi Butler và Moody cũng đang vắng mặt.
Đây tuyệt đối không phải là cục diện lý tưởng! Không đội nào muốn những cầu thủ chiếm hơn một nửa quỹ lương chỉ có thể mặc vest ngồi xem. Tuy vậy, Warriors đã biết về chấn thương dài hạn của Moody và Butler từ trước kỳ nghỉ hè, nên có thể bổ sung chiều sâu đội hình xoay quanh vị trí của họ. Còn hồ sơ ra sân trước đây của Porzingis có nghĩa là đội bóng vốn cũng có thể lập phương án dự phòng tương tự ở khu vực bóng bổng, hoặc chọn một người thay thế có khả năng ra sân ổn định hơn.
Muốn đổi sang một cầu thủ nội tuyến khác, Warriors cần thao tác khéo léo. Chỉ để Porzingis ra đi không đủ giải phóng quỹ lương để ký một trung phong tự do. Họ có thể thử trao đổi lấy một ngôi sao lớn như Anthony Davis, nhưng rủi ro cực lớn và cái giá rất đắt. Đội bóng vốn cũng có thể dùng suất ngoại lệ trung bình dành cho đội đóng thuế để ký một trung phong thay vì ký Melton, nhưng như vậy chỉ có thể cân nhắc những cầu thủ như Achiuwa, đồng thời làm suy yếu chiều sâu tuyến hậu vệ. Họ cũng có thể khớp lời đề nghị hợp đồng mà Grizzlies đưa cho Quinten Post, nhưng cầu thủ này sẽ khó thi đấu bình thường trong một thời gian dài.
Hàng tiền đạo của Warriors hiện gồm Horford 40 tuổi, Draymond Green 36 tuổi, tân binh Lundberg, cùng Bassey và Ike vẫn còn cần chứng minh bản thân.
Vậy tại sao ban đầu lại gia hạn với Porzingis?
Ngày 11/8, có người hỏi Dunleavy rằng với đội hình do chính ông xây dựng, vấn đề chấn thương của cầu thủ khiến ông lo lắng đến mức nào.
Trước hết ông cho biết việc Butler và Moody vắng mặt vô thời hạn đã là mối lo "ngay từ đầu". Sau đó vị tổng giám đốc này giải thích suy nghĩ của mình.
"Còn với những người còn lại trong đội hình, khi xây dựng đội bóng, chúng tôi phải đánh đổi giữa tài năng và sự ổn định trong ra sân. Rất khó tìm được phương án hoàn hảo hội tụ cả hai. Dựa trên đội hình hiện có và nhu cầu của chúng tôi, chúng tôi nghiêng một chút về tài năng, đồng thời hy vọng vận may sẽ đứng về phía mình."
Không cầu thủ nào thể hiện rõ mâu thuẫn này hơn Porzingis: tài năng đối đầu với khả năng ra sân.
Dù đã qua thời đỉnh cao, Porzingis vẫn là một trong những cầu thủ tài năng nhất giải đấu. Anh vừa là mối đe dọa ba điểm đáng tin cậy, vừa có thể bảo vệ rổ. Hãy thử hình dung một đội hình năm người đứng ngoài khổng lồ gồm anh, Curry, cùng ba người trong số Butler, Moody, Lundberg, Draymond Green, Horford, Podziemski và Santos.
Đó có lẽ chính là bản thiết kế mà Warriors hình dung. Khi toàn đội khỏe mạnh, đội hình này rất hợp lý: có chiều cao, có khả năng ném xa, biết kiến tạo, lại có hàng tiền đạo công thủ toàn diện. Nhưng muốn duy trì trạng thái đầy đủ lực lượng trong thời gian dài gần như là điều xa xỉ.
Ở giai đoạn này của sự nghiệp Curry, lối tư duy lý tưởng hóa như vậy liệu có thực sự phù hợp?
Nhiều năm liền, Indianapolis Colts chưa bao giờ trang bị cho Peyton Manning một người dự bị đáng tin cậy. Logic đằng sau rất đơn giản: nếu trụ cột có tỷ lệ ra sân cực cao này gục ngã, Colts về cơ bản không còn sức cạnh tranh chức vô địch. Thay vì vậy, chi bằng dồn nguồn lực vào chỗ khác và phó mặc cho số phận.
Lối tư duy hiện tại của Warriors có lẽ cũng có phần tương tự. Nếu Curry giống như năm ngoái, chỉ chơi 43 trận vì đầu gối người chạy bộ, thì mọi thứ khác đều chẳng còn ý nghĩa.
Một khi Warriors đã phải đánh cược vào vận may sức khỏe của Curry, thì nếu tài năng cầu thủ đủ hấp dẫn, gánh thêm một rủi ro nữa có lẽ cũng đáng để thử.
Tổng kết logic
Khi quyết định gia hạn với Porzingis, Warriors hiểu rõ bản hợp đồng này đi kèm rủi ro sức khỏe. Nhưng họ hy vọng các biện pháp can thiệp y tế có thể kiểm soát bệnh tình, để kịch bản tồi tệ nhất không xảy ra nữa. Trên thị trường tự do vốn không có nhiều cầu thủ nội tuyến hấp dẫn trong tầm giá, và tiềm năng trần của Porzingis vượt trội so với lợi ích khi ký những cầu thủ khác. Hơn nữa, anh đồng ý ký một bản hợp đồng có thể trao đổi và phù hợp với mặt bằng thị trường, đó càng là điểm cộng.
Trong hai năm qua Porzingis rốt cuộc đã trải qua những gì, Warriors cũng chưa nắm rõ hoàn toàn, dường như không ai có thể chắc chắn mức độ nghiêm trọng của vấn đề sức khỏe của anh. Việc anh không thể trải qua trọn vẹn kỳ nghỉ hè nằm ngoài dự kiến và tạo ấn tượng rất xấu với bên ngoài, nhưng vẫn còn thời gian trước khi mùa giải mới khởi tranh, vẫn còn cơ hội để anh hồi phục phong độ. Đội bóng này vốn đã phải dựa vào vận may sức khỏe, vậy thì mạnh dạn đặt cược vào một cầu thủ tài năng xuất chúng và chờ đợi bước ngoặt cũng được xem là thao tác bình thường. Biến số chấn thương vốn đã nhiều như vậy, thêm một cái nữa thì có sao?